ახალი დრო, იდეები, ადამიანები.
EN
თეგები: #პროზა

გთხოვთ, გაათავისუფლოთ ვაგონები | ინტერვიუ დიმიტრი გლუხოვსკისთან


ფრთხილად, კარები იკეტება! შემდეგი სადგური იქნება ამბავი იმისა, თუ როგორ შეიქმნა ერთ-ერთი ყველაზე მაგარი ფანტასტიკური წიგნი...

ბავშვობაში მეტროს ვაგონის იატაკზე ხელის დადების ძალიან მეშინოდა. ვიღაცამ მომატყუა, რომ მეტროს იატაკი გაიხსნებოდა და ხელს მომაჭამდა. მაშინ ვერაფრით წარმოვიდგენდი, თუ კიდევ ვინმეს ექნებოდა მეტროსთან დაკავშირებული შიშები და როცა რუსი ფანტასტი, დიმიტრი გლუხოვსკი აღმოვაჩინე, მივხვდი, რომ მარტო არ ვიყავი. თუმცა, ჩემგან განსხვავებით, მან თავისი შიშები და ემოციები დღეისთვის ერთ-ერთ ყველაზე საუკეთესო ფანტასტიკურ ტრილოგიად აქცია – "მეტრო 2033", "მეტრო 2034" და "მეტრო 2035". ტრილოგიის სამივე ნაწილი უკვე ითარგმნა ქართულ ენაზე და მისი გამომცემელი ძალიან მაგარი გამომცემლობა "წიგნები ბათუმშია".

ეს შესავალი უფრო დიდი იქნებოდა, ინტერვიუ ასეთი ამომწურავი რომ არ ყოფილიყო. ასე რომ, წაიკითხეთ ინტერვიუ ორჯერ და მიიღეთ საჩუქრად მეტი ინფორმაცია საყვარელ მწერალზე, უფასოდ.

ინდიგო: პირველი, რამაც თქვენში გამაოცა, ასაკი იყო, არ მახსენდება მწერალი, რომელიც 18 წლის ასაკში შეეჭიდა თემატურად ამხელა მასშტაბის ნაწარმოებს.

დ. გ: 17-18 წლის ვიყავი, როცა „მეტროს“ წერა დავიწყე, თუმცა ამ იდეაზე 15 წლიდან, ჯერ კიდევ სკოლაში ვფიქრობდი.

ინდიგო: რამდენადაც ვიცი, თავიდან გამომცემლობებმა ეს წიგნი არ დაგიბეჭდეს.

დ. გ: როგორც კი წერა დავასრულე, გამომცემლობებს გავუგზავნე. მაშინ ჯერ ისრაელში ვსწავლობდი. ხელნაწერს პირადად ვერ მივიტანდი, არც ნაცნობები მყავდა გამომცემლობებში, ამიტომ ელ-ფოსტით მიწევდა დაგზავნა. სიმართლე გითხრათ, ეს უფრო იგნორირება იყო, ვიდრე – დაწუნება, დაახლოებით ხუთ გამომცემლობას გავუგზავნე, რომლებმაც, როგორც ჩანს, ეს ხელნაწერი არც კი წაიკითხეს.

ინდიგო: ერთ-ერთ ინტერვიუში ამბობთ, რომ მათ არ მოსწონდათ, ეს წიგნი უფრო არტჰაუსს რომ ჰგავდა, ვიდრე – რომანს.

დ. გ: ნამდვილად. ერთადერთი, „ექსმომ“, დიდმა მოსკოვურმა გამომცემლობამ ამიხსნა, რაში იყო საქმე. მომწერეს, რომ არ სურდათ წიგნის გამოცემა, რადგან ისტორიას, რომელშიც გმირი შუა სიუჟეტში კვდება შემთხვევითი ტყვიით, არ აქვს კონვენციური დასასრული, და ამიტომ მკითხველის მოლოდინს ვერ გაამართლებს. ეს ამბავი მოხდა წიგნის ინტერნეტში დადებამდე სამი წლით ადრე.

ინდიგო: დაბეჭდვამდე წიგნი ინტერნეტში იმიტომ გამოაქვეყნეთ, რომ გინდოდათ გამომცემლობებისთვის დაგემტკიცებინათ, რომ ტექსტს  მკითხველი ეყოლებოდა?

დ. გ: მხოლოდ ის მინდოდა, ადამიანებს წაეკითხათ, რაზეც ამდენ ხანს ვიმუშავე. ფინანსური მხარე არ მაღელვებდა და არც იმის მეშინოდა, მომპარავდა თუ არა ვინმე, მიუხედავად იმისა, რომ მეგობრები ჩემს გადარწმუნებას ცდილობდნენ, მიმტკიცებდნენ, რომ მომპარავენ ტექსტს; რომ რომელიმე გამომცემელი ან მწერალი აიღებს და თავისი სახელით დაბეჭდავს; ანდა არავინ იყიდის იმ წიგნის ბეჭდურ ვერსიას, რომელიც ელექტრონულად უკვე უფასოდ დევს.

ინდიგო: მინდა ისევ თქვენს ასაკს დავუბრუნდე, ასეთი ტექსტის დაწერას სჭირდებოდა მსოფლიოს გეოპოლიტიკური პროცესების და პოლიტიკური იდეოლოგიების კარგი ცოდნა, საიდან ფლობდით ამ ცოდნას 17 წლის ასაკში?

დ. გ: ძალიან ადრე დავიწყე წერა. ჯერ კიდევ სკოლამდე მინდოდა მწერალი გამოვსულიყავი. ათასნაირ ისტორიას ვიგონებდი და ვბეჭდავდი მამაჩემის საბეჭდ მანქანაზე. მამაჩემი ჟურნალისტი იყო, თუმცა თავისუფალ დროს სერბულ პროზას თარგმნიდა რუსულად. იჯდა ხოლმე სამზარეულოში საღამოობით სიგარეტის კვამლში გახვეული და აკაკუნებდა თავის საბეჭდ მანქანაზე. როგორც ჩანს, მაშინ მომინდა მის გზას გავყოლოდი. რაც შეეხება პოლიტიკის ცოდნას, სკოლაშიც კარგად ვსწავლობდი და პოლიტიკა ყოველთვის მაინტერესებდა. უფროს კლასებში ყოველდღე ვყიდულობდი გაზეთ „მოსკოვსკი კომსომოლეცს“, მოწამლული ვიყავი პოლიტიკით. შემდეგ წავედი ისრაელის უნივერსიტეტში, სადაც ვსწავლობდი საერთაშორისო ურთიერთობებსა და ჟურნალისტიკას. რეალურად იქ შემექმნა წარმოდგენა იმაზე, თუ როგორ უნდა ყოფილიყო პოლიტიკურ-საზოგადოებრივი ცხოვრება მოწყობილი. როცა რუსეთში დავბრუნდი, ჩემი წარმოდგენები თავდაყირა დადგა. თუმცა პოლიტიკურ ცხოვრებაში არ ჩავბმულვარ, რადგან ყოველთვის უფრო დამკვირვებელი ვიყავი, ენტომოლოგს ვგავარ, როგორც ის სწავლობს მწერებს, ისე ვაკვირდები და ვსწავლობ მეც პოლიტიკას.

ინდიგო: „მეტრო 2033“-ში სიუჟეტი ვითარდება 2033 წელს, როცა ბირთვული აპოკალიფსი ოცი წლის წინ არის მომხდარი, ანუ 2013 წელს, რა პრინციპით აირჩიეთ ეს თარიღი?

დ. გ: პირველ ვერსიაში თარიღი საერთოდ არ იყო დაკონკრეტებული, მას უბრალოდ „მეტრო“ ერქვა. შემდეგ გამომცემლობამ მთხოვა, დამემატებინა თარიღი და ამიტომ დამჭირდა მოფიქრება.

ინდიგო: რუსეთი ყოველთვის აქტუალური თემაა საქართველოში, ადრე იყო უამრავი სასაცილო ლეგენდა რუსეთის ძლიერებაზე, მაგალითად, ამბობდნენ, რომ მოსკოვში არსებობს ღილაკი, რომელსაც თუ ვინმე თითს დააჭერს, მთელი დედამიწა განადგურდება…

დ. გ: ჰაჰა, ეგ ღილაკი რეალურად არსებობს და მას პუტინი ყველგან თან ატარებს... 

ინდიგო: მახსოვს, როცა მიწისძვრები ან რამე მსგავსი ხდებოდა, ბევრს სჯეროდა, რომ ამას რუსეთი აკეთებდა.

დ. გ: და რომ ეს იყო სასჯელი იმისათვის, რომ რუსეთს არ უჯერებდით, არა? 

ინდიგო: დიახ, ამიტომ საინტერესოა, მოსკოვის მეტრო რეალურად არის თავშესაფარი ბირთვული კატასტროფის შემთხვევისთვის, თუ ესეც ლეგენდაა?

დ. გ: კი, მოსკოვის მეტრო ნამდვილად არის ატომსაწინააღმდეგო თავშესაფარი, აღჭურვილი ჰერმეტული კარებით, რომლებიც ბირთვული შეტევის შემთხვევაში თითოეულ სადგურს ცალკე ბუნკერად აქცევს. ეს გვირაბი ნამდვილ სამხედრო ბუნკერამდეც მიდის, რომელიც სადგურებს შორის არის განლაგებული.

ინდიგო: საკუთარი თვალით თუ გინახავთ ეს გასასვლელები?

დ. გ: რა თქმა უნდა. დღეს ეს საიდუმლო უკვე აღარ არის, 1990-იანი წლების ბოლოს კი, როცა გვირაბების კვლევა დავიწყე, ინფორმაცია მკაცრად დახურული იყო. ერთ-ერთ ამგვარ ბუნკერს იმ პერიოდში შეცდომით პრივატიზებაც კი ჩაუტარდა, როგორც საცხოვრებელი სახლის სარდაფს. არადა, საუბარია ბუნკერზე, რომლის ფართობიც 75 ათასი კვადრატული მეტრია და მეტროსადგურ Тага́нская-დან 60 მეტრის სიღრმეზე მდებარეობს. „მეტრო 2035“-ში ვახსენებ კიდეც ამ ადგილს. ახლა იქაურობა კიჩურ გასართობ ცენტრადაა ქცეული და თავისი რესტორანიც აქვს.

მეტროს რომ თავი დავანებოთ, საიდუმლო სადგურები არსებობს სამთავრობო შენობების ქვეშაც, მაგალითად, „კაგებეს“, „ეფესბეს“, თავდაცვის სამინისტროს, მოსკოვის სახელმწიფო უნივერსიტეტის, ლენინის სახელობის ბიბლიოთეკის ქვეშ და განკუთვნილია მმართველი, ინტელექტუალთა თუ სამხედრო ელიტის ევაკუაციისთვის. ეს სადგურები საიდუმლო გვირაბებით ერთმანეთს უკავშირდება, თავის მხრივ, ეს საიდუმლო გვირაბები კი, ძალიან ახლოს გადის ჩვეულებრივ მეტროს გვირაბებთან. სინამდვილეში, მოსკოვის ქვეშ, არსებობს უზარმაზარი საიდუმლო ქალაქი, რომლის შესახებაც მოსკოველთა დიდმა ნაწილმა არაფერი იცის და ვერც ხვდებიან, რომ ასეთი ქალაქი პირდაპირ გვირაბის იმ კედლებს მიღმაა, რომელშიც თვითონ ყოველდღიურად მგზავრობენ. ეს ყველაფერი სრულიად რეალურია და არც იმ დონის ფანტასტიკაა, როგორც გვეჩვენება.

ინდიგო: ამან ხომ არ შეუწყო ხელი თქვენი წიგნის წარმატებას? მაგალითად, არსებობს ასეთი ფენომენი, რომელსაც ინგლისურად ეწოდება Setting-ი, ანუ, იმისათვის, რომ ამბავი, რომელსაც ჰყვები, დამაჯერებელი გამოვიდეს, სწორად უნდა შეარჩიო დრო და ადგილი.

დ. გ: დიახ, მაგ ფენომენს ჩვენც „სეტინგს“ ვეძახით. თუმცა ვერ ვიტყოდი, რომ ამ წიგნის წერისას რამის კონსტრუირებას ვცდილობდი. ეს ყველაფერი არ იყო წარმატებაზე გათვლილი გამონაგონი. აქ უფრო სხვა ამბავია. 10-16 წლის ასაკში სკოლაში ყოველდღე მეტროთი დავდიოდი. თითო-თითო საათს ვხარჯავდი წასვლა-წამოსვლაში. ერთ დღესაც კი, სადღაც წავიკითხე, თუ ტელევიზორში მოვისმინე, არ მახსოვს, რომ მოსკოვის მეტრო არ არის ის, რაც ჩვენ აქამდე გვეგონა, რომ ეს სამხედრო დანიშნულების ობიექტია. სწორედ მაშინ დავიწყე ფიქრი პოსტბირთვულ და პოსტაპოკალიპტურ მომავალზე. დავიწყე სტრუგაცკების კითხვა და კომპიუტერული თამაშებით დავინტერესდი. ძალიან მიყვარდა „შეშლილი მაქსი“, პირველი ნაწილი. ასე რომ, პოსტფაქტუმ უამრავი მიზეზის პოვნა შეიძლება, რაც ახსნიდა ჩემი წიგნის წარმატებას, ეს იყო „სეტინგიც“, ახალგაზრდა გმირიც, რომელიც ტოვებს მშობლების სახლს და რომელშიც ბევრმა შეიძლება ამოიცნოს თავი.

ინდიგო: რომელიმე მწერალმა თუ იქონია გავლენა თქვენი სტილის და გემოვნების ჩამოყალიბებაზე?

დ. გ: როცა „მეტრო 33“-ს ვწერდი, შთამაგონებდნენ სტრუგაცკები, მარკესი, ბორხესი, კაფკა. თუ „ბინდზე“ ვსაუბრობთ, მაშინ კორტასარი, გუსტავ მაირინკი. თუ „მომავალზე“ მეკითხებით, მაშინ ეს რაღაც დოზით იქნება ჰაქსლი, უფრო დიდი დოზით ორუელი, ცოტაოდენი ზამიატინი. „მეტრო 2035“-ის შემთხვევაში ეს უკვე ადრეული საბჭოთა პროზაა, მაგალითად, პლატონოვი, ისააკ ბაბელი…

ინდიგო: თქვენს წიგნში, ბირთვული ომის შემდეგ მაინც არაფერი იცვლება და მეტროში გამომწყვდეული ადამიანები ისევ იმას ააკეთებენ, რამაც ისინი კატასტროფამდე მიიყვანა. მათ პოლიტიკური მოტივით კვლავაც შეუძლიათ ერთმანეთი გაანადგურონ. ხომ არ ფიქრობთ, რომ ეს მომავლის ძალიან პესიმისტური ხედვაა? პესიმისტი ხართ?

დ. გ: მგონი უფრო რეალისტი ვარ. ვაკვირდები ადამიანებს, მათ შინაგან სამყაროს, დამოკიდებულებას საზოგადოებასთან და არ ვფიქრობ, რომ ეს პესიმისტური შეხედულებაა. ალბათ არც ოპტიმიზმით გამოვირჩევი, მაგრამ აშკარაა, რომ ადამიანს არ აქვს უნარი, ისწავლოს საკუთარი მშობლების შეცდომებზე. ადამიანიც და საზოგადოებაც მიდრეკილია, დაუსრულებლად იმეოროს ერთი და იგივე შეცდომები. მეორე მსოფლიო ომიც ვერ იქცა კაცობრიობისთვის იმ მნიშვნელობის ტრავმად, რომ ომები შეეწყვიტა. ადამიანები ვერაფერს მიხვდნენ, ვერაფერი ისწავლეს და ამიტომ სცენარი, რომლის მიხედვითაც ადამიანები აგრძელებენ იმავეს კეთებას ბირთვული კატასტროფის შემდეგ, სრულიად რეალისტურია. 

ინდიგო: „მეტრო 2033“-ში აღწერილ სტალკერებს რაიმე რეფერენსი თუ აქვთ რეალურ ადამიანებთან? მე მაგალითად ის კამიკაძეები მომაგონდა, რომლებიც ცუნამის შემდეგ იაპონიაში ბირთვულ სადგურზე მუშაობდნენ და საკუთარი სიცოცხლის რისკის ფასად მთელი სამყაროს გადარჩენას ცდილობდნენ.

დ. გ: შესაძლოა, მაგრამ უფრო რეალური რეფერენსია თავად სტალკერები, ტარკოვსკის ფილმიდან „სტალკერი“, გადაღებული სტრუგაცკების წიგნის „პიკნიკი გზისპირას“ მიხედვით. თვითონ ეს ტერმინიც სტრუგაცკების მოფიქრებულია. ჩემთვის სტალკერი არის ადამიანი, რომელიც იკვლევს მიტოვებულ სივრცეებს და ეძებს გამქრალი ცივილიზაციის ნარჩენებს. სტრუგაცკების რომანში ესენი არიან ადამიანები, რომლებიც თავიანთი სიცოცხლის რისკის ფასად მიდიან ტერიტორიაზე, სადაც უცხოპლანეტელები იმყოფებოდნენ, რომ იქიდან წამოიღონ არტეფაქტები და გაყიდონ. ჩემთან ეს ის ხალხია, ვინც მეტროდან ამოდის და იქიდან ძველი სამყაროსგან შემორჩენილი არტეფაქტები ამოაქვს.

ინდიგო: ჩემი ყურადღება იმანაც მიიქცია, რომ სოკოს აღწერთ, როგორც პოპულარულ ნარკოტიკს, გაგისინჯავთ ოდესმე?

დ. გ: არა, ვერიდები ნარკოტიკს. ვერ ვაზროვნებ, როცა გაბრუებული ვარ. თუმცა ხშირად ჰგონიათ, რომ რაღაც ფსიქოაქტიურს ვიღებ. ამბობენ, რომ ძალიან დამაჯერებლად აღვწერ ამ მდგომარეობას. უბრალოდ, როცა ვცდილობდი წარმომედგინა, თუ როგორ ცხოვრობს ადამიანი წლების განმავლობაში მიწის ქვეშ, დავასკვენი, რომ აუცილებელია პერიოდულად გაითიშოს, მოდუნდეს, ჭკუიდან რომ არ შეიშალოს.

ინდიგო: ოლდოს ჰაქსლი გამახსენდა, მასთანაც არის ნარკოტიკი, სომა, რომელიც ძალიან პოპულარულია იმ სამყაროში.

დ. გ: ასევე ფილიპ დიკი… ვფიქრობ, რომ დიდად განსაზღვრავდა დიკის შემოქმედებას მის მიერ გამოყენებული ნარკოტიკის ხარისხი. თუ კარგ რამეს იღებდა, კარგად წერდა, თუ ცუდს – ცუდად. ერთი და იმავე პერიოდის ნაწარმოებებიდან შეიძლება ზოგი გენიალური გამოსვლოდა, ზოგი კი საშინლად უსუსური.

ინდიგო: ერთი საუკუნის წინანდელ ფანტასტიკურ ლიტერატურას თუ გადავხედავთ, დავასკვნით, რომ აშკარად ვერავინ გამოიცნო მომავალი. მათი უმეტესობა წარმოიდგენდა, რომ ამ დროისთვის, სულ ცოტა, მარსზე საკუთარი კოლონია გვექნებოდა. ზოგი ფიქრობდა, რომ ვიფრენდით სინათლის სიჩქარით და ა.შ. თუმცა ვერავინ იფიქრებდა, რომ განვითარების პიკს საყოფაცხოვრებო ტექნიკა მიაღწევდა და ასევე ინფორმაციის გავრცელების ტექნოლოგიები.

დ. გ: სტანისლავ ლემს აქვს ერთი ძალიან კარგი წიგნი „ტექნოლოგიათა ჯამი“, რომელშიც ის წერს, რომ როცა ადამიანები ცდილობენ იწინასწარმეტყველონ მომავალი, იღებენ მიმდინარე ტრენდს, ვთქვათ, შემოვიდა მოდაში კომუნიკაციები, მას დროში დიდი ხნით გადაათამაშებენ და ცდილობენ, გაიგონ, რა მოხდება, თუ ეს ტექნოლოგიები ამ დროის განმავლობაში შეუჩერებლად განვითარდება. სინამდვილეში კი, კაცობრიობა დახტის ერთი თემიდან მეორეზე. ჯერ შემოდის ტელეკომუნიკაცია – წერენ ტელეკომუნიკაციაზე, მერე ბიოტექნოლოგიები შემოდის – წერენ ბიოტექნოლოგიებზე, მერე წამოვიდა გენური ინჟინერია და ამაზე იწყებენ წერას. როცა რაკეტა გამოიგონეს, ხალხმა რატომღაც ჩათვალა, რომ სულ ამ ხაზით განვვითარდებოდით. შემდეგ მიხვდნენ, რომ კოსმოსში არაფერი ესაქმებათ, რომ იქ ფრენას არაფერი განსაკუთრებული სარგებელი არ მოაქვს და გადაერთვნენ სხვა რამეებზე. 

ინდიგო: თქვენი აზრით, ადამიანები გახდნენ ჰედონისტები?

დ. გ: ჩემი აზრით, ადამიანები ყოველთვის ჰედონისტები იყვნენ. უბრალოდ, კოსმოსში სამყაროს შესაცნობად ფრენის რომანტიზმი დიდი ხნის წინ გაუქრათ. იმას, როგორიც ჩვენ წარმოგვედგინა 2000-იანები, როცა გაგარინი გაფრინდა კოსმოსში, არანაირი კავშირი არა აქვს რეალურ 2000-იანებთან. აღარც კოსმონატვის ჰეროიკულობა აღარ არსებობს და არც რაიმე ექსკლუზიური პრესტიჟი შერჩა ამ სფეროს. ერთადერთი შანსია, რომ ისეთი ენერგიის საშუალება აღმოაჩინონ, რომელიც დედამიწის რესურსებს ჩაანაცვლებს და კონკრეტულ ადამიანებს მეტ ფულს მოუტანს. ადრე კი, ეს ქვეყნებს შორის პრესტიჟის შეჯიბრიც იყო: „აი, შეიძლება ჩვენ ვითმენთ უამრავ უსამართლობას, თუმცა, სამაგიეროდ, პირველები ვართ კოსმოსში, პირველები ვართ მთვარეზე“ და ა.შ.

ინდიგო: თქვენს კიდევ ერთ რომანში „მომავალი“, ადამიანები უბერებლები და უკვდავები არიან. ერთ-ერთ ინტერვიუში კი ახსენეთ, რომ სრულიად რეალურად მიგაჩნიათ, უახლოეს მომავალში ადამიანმა დაამარცხოს სიბერე და სიბერით სიკვდილი.

დ. გ: ეს უკვე ხდება. მეტიც, სიცოცხლის გახანგრძლივება გენური ინჟინერიის ყველაზე აშკარა და წამყვანი ტრენდია. ფაქტობრივად, უკვე მივუახლოვდით იმ ზღურბლს, რომლის შემდეგაც სიბერე აღარ იარსებებს. შესაძლოა სიკვდილის დამარცხება ერთბაშად ვერ მოხერხდეს, თუმცა სიბერის დამარცხებას სრულიად მალე ვიხილავთ, მაქსიმუმ 50 წელიწადში.

უკვდავებას მითოლოგიური ფესვებიც აქვს, ის ღმერთების ნიშანია, ერთადერთი ყველაზე პრინციპული, რაც ადამიანს ღმერთისგან განასხვავებს, უკვდავებაა – ადამიანი კვდება, ღმერთი უკვდავია.

ინდიგო: როგორი იქნება ასეთ მომავალში რელიგიების პასუხი უკვდავებაზე? მათი უმეტესობა გვასწავლის, რომ სიკვდილის შემდეგ ჯილდოს მივიღებთ, თუ აქ კარგად ვიცხოვრებთ. უბერებლობის იდეა პირდაპირ ეწინააღმდეგება ამ პრინციპს და რელიგიების ფინანსურ ინტერესებსაც.

 . გ: მესმის, რასაც გულისხმობთ და ვიცი, რომ საქართველოც დღითი დღე უფრო რელიგიური ქვეყანა ხდება. ძველად პრიმიტიული საზოგადოებები მსხვერპლშეწირვით ცდილობდნენ, გავლენა მოეხდინათ ამინდსა და სხვა ბუნებრივ მოვლენებზე. მეორე ადგილზე იყო გარანტია იმისა, რომ სადღაც იქ, შეხვდებოდნენ გარდაცვლილ საყვარელ ადამიანებს. დღესდღეობით რელიგიების დაცემა გარდაუვალია, რადგან ადამიანებს აღარ აწუხებთ კითხვები: „შევხვდები თუ არა ჩემს საყვარელ ადამიანებს იქ და რა იქნება შემდეგ?“ არ არსებობს არავითარი შემდეგ, ყოველთვის იქნება ისე, როგორც არის ახლა და ვფიქრობ, რომ ადამიანებისთვის ეს მოსახერხებელიც კი გახდა, რადგან სამოთხე, როგორც მას რელიგიების უმეტესობა აღწერს, აბსტრაქტულია. მისი დაჯერება რთულია. რელიგია უბრალოდ აკეთილშობილებს ჩვენს ცხოვრებას, პასუხობს კითხვებს ცხოვრების ამაოებაზე და აძლევს ადამიანებს ქცევის კოდექსებს, მთლიანობაში კი დაძაბულობას და შფოთს უხსნის, თითქოს აზღვევს მათ; და როცა ეს ყველაფერი საჭირო აღარ იქნება, რელიგია, როგორც სადაზღვევო დაწესებულება, გაქრება, ისევე, როგორც – ჩემს რომანში.

ინდიგო: თქვენი აზრით, ტოტალიტარიზმის ადგილი იქნება მომავალ სამყაროში? რა ბედი ელის რუსეთს?

დ. გ: ის ნაბიჯები, რომლებსაც რუსეთი ბოლო სამი წლის განმავლობაში დგამდა, იყო კატასტროფისკენ გადადგმული. ეს იყო დასავლეთთან კონფლიქტის გაღვივებისკენ გადადგმული ნაბიჯები, საკუთარი მოსახლეობის დამცირებისა და გასულელებისკენ გადადგმული ნაბიჯები. ეს რეგრესის გზაა. ეს არ არის გზა მომავლისკენ, ეს არის გზა, რომელსაც მივყავართ გასული საუკუნის შუა წლებისკენ. მაშინ, როდესაც მთელი სამყარო ერთიანდება წინააღმდეგობების აღმოსაფხვრელად, აჩვენებს სამეცნიერო და სოციალურ მიღწევებს, რუსეთი საკუთარ საბჭოთა წარსულზე მასტურბირებს და თავი მოაქვს უკვე დიდი ხნის წინ გადაშენებულ იმპერიად.

ინდიგო: როგორ შეიძლება ეს დასრულდეს?

დ. გ: არაფრითაც არ დასრულდება, შეხედეთ ირანს, ჩრდილოეთ კორეას. რითი შეიძლება დასრულდეს ის, რაც ხდება ჩრდილოეთ კორეაში? მთელი მათი რიტორიკა ბირთვულ ომზე, საკუთარი ქვეყნის წინააღმდეგაა მიმართული ისევე, როგორც რუსეთის აგრესიული რიტორიკაა რუსეთისავე წინააღმდეგ მიმართული. პუტინი დაკომპლექსებული ადამიანია და მისი კომპლექსები ერთი-ერთში ემთხვევა რუსეთის მოსახლეობის დიდი ნაწილის კომპლექსებს. ესაა ერთგვარი პოსტიმპერიული ნოსტალგია: ოდესღაც იყავი იმპერია, ახლა კი ერთადერთი მეტროპოლისის იმედად დარჩი, კოლონიების უმეტესობა ხელიდან გამოგეცალა, კავკასია, შუა აზია, ბალტიისპირეთი, უკრაინა და ბელარუსიც კი. ხარ მარტო და თანაც – საკმაოდ ღარიბი.

ინდიგო: როცა პუტინს ვუყურებ, ვერ ვხედავ ადამიანს ძლიერი იდეოლოგიით, უფრო ვხედავ კაცს, რომელსაც სურს, რომ ყოველთვის, ყველაფრის ფასად, ყველაზე ძლიერი გამოჩნდეს.

დ. გ: ასეა, რუსული ელიტა არანაირ იდეოლოგიას არ ატარებს. პუტინი პრაგმატული ბიზნესმენია, მას არავითარი პროექტი არ აქვს რუსეთისთვის, ის არ არის სტრატეგი, საერთოდ არ აქვს წარმოდგენა, როგორი უნდა იყოს ქვეყანა 20-30 წლის შემდეგ. მისი ერთადერთი პოლიტიკაა მყისიერი რეაგირება მიმდინარე გამოწვევებზე. ეს კი ძალიან დიდი ტრაგედიაა ქვეყნისთვის.

ინდიგო: ასეთ ანტიპუტინისტურ პოზიციას არასდროს შეუშლია ხელი თქვენთვის?

დ. გ: სერიოზული ინციდენტი არასდროს შემმთხვევია. პირიქით, ჩემი მოთაფვლაც კი სცადეს მედვედევის დროს, დიდ მიღებაზე დამპატიჟეს პრეზიდენტთან, სადაც მწერლები და ხელოვნების სხვადასხვა სფეროს წარმომადგენლები იკრიბებოდნენ.

ინდიგო: ჭკვიანურია.

დ. გ: კი, კი, სრულიად ჭკვიანი ადამიანები არიან იქ, ქვეყანა მიჰყავთ არასწორი მიმართულებით, ეგაა პრობლემა. დასჯის ნაცვლად კულტურის სფეროში მრჩევლობაც კი შემომთავაზეს. უარი ვთქვი. არ მინდა სახელმწიფოსგან დავალებული ვიყო, დამოუკიდებლობა მინდა.

ახლა კი, გთხოვთ, გაათავისუფლოთ ვაგონები! 

შენი დახმარებით კიდევ უფრო მეტი მაღალი ხარისხის მასალის შექმნას შევძლებთ გამოწერა